TÌNH HUỐNG PCDN [SỐ 14]: ĐIỀU CHUYỂN CÔNG VIỆC CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG

TÌNH HUỐNG PCDN SỐ 14: ĐIỀU CHUYỂN CÔNG VIỆC CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG

Doanh nghiệp là công ty sản xuất phân bón. Quá trình sản xuất hàng hóa có nhiều công đoạn sản xuất với tính chất công việc và điều kiện lao động khác nhau. Trong quá trình vận hành, doanh nghiệp thường xuyên điều chuyển công nhân giữa các khâu để đáp ứng nhu cầu sản xuất.

Nhân viên E là công nhân làm việc theo hợp đồng lao động, được bố trí tại khâu kiểm tra số lượng hàng hóa. Trong quá trình làm việc, E nhiều lần xảy ra tranh cãi với Quản lý về vấn đề tổ chức và đánh giá hiệu quả làm việc. Khi mâu thuẫn trở nên căng thẳng và ảnh hưởng đến hoạt động của bộ phận, Quản lý lấy lý do cần đẩy nhanh quá trình sản xuất nên quyết định điều chuyển E sang khâu phối trộn và điều chỉnh tỷ lệ nguyên liệu – công việc có môi trường độc hại, tiềm ẩn rủi ro an toàn. Quyết định được Quản lý ban hành và yêu cầu áp dụng ngay lập tức. Quản lý đã không xem xét các căn cứ cần thiết như thỏa thuận trong hợp đồng lao động, mức độ phù hợp về năng lực của E hay các quy định pháp luật liên quan.

Nhân viên E khiếu nại với công ty, cho rằng việc điều chuyển không xuất phát từ nhu cầu sản xuất mà nhằm xử lý mâu thuẫn với Quản lý, đồng thời đặt mình vào môi trường làm việc nguy hiểm, không phù hợp với năng lực và chưa được đào tạo. Sau nhiều lần gửi đơn khiếu nại để yêu cầu làm rõ căn cứ điều chuyển và yêu cầu khôi phục vị trí, nhưng không nhận được phản hồi, E quyết định khiếu nại ra Thanh tra lao động.

Sau khi xem xét, đánh giá tài liệu, hồ sơ công ty cung cấp và giải trình, Thanh tra lao động nhận định: (i) doanh nghiệp đã đăng ký nội quy lao động, nhưng trường hợp đẩy nhanh quá trình sản xuất không thuộc trường hợp được tạm thời điều chuyển người lao động làm công việc khác so với hợp đồng lao động; do đó, trong trường hợp này, doanh nghiệp không có cơ sở để thực hiện việc điều chuyển; (ii) khi ra quyết định điều chuyển, doanh nghiệp không thông báo cho người lao động biết trước ít nhất 03 ngày làm việc, không thông báo rõ thời hạn làm tạm thời, không bố trí công việc phù hợp với người lao động theo khoản 2 Điều 29 Bộ luật Lao động 2019. Kết quả, Thanh tra kết luật E khiếu nại là đúng, xử phạt công ty 10 triệu đồng vì tạm thời điều chuyển người lao động sang làm công việc khác không có lý do, không thông báo, buộc doanh nghiệp rút lại quyết định điều chuyển, bố trí E làm đúng công việc theo hợp đồng lao động đã giao kết.

Từ sự việc trên, trong vai trò là Luật sư tư vấn thường xuyên cho doanh nghiệp, Luật sư tại Share Lawyers có chia sẻ như sau:

Về rủi ro của doanh nghiệp:

Doanh nghiệp đối mặt với rủi ro pháp lý khi quyết định điều chuyển bị xác định là trái pháp luật, buộc phải khôi phục vị trí công việc ban đầu. Ngoài ra, việc bố trí người lao động chưa được đào tạo vào môi trường độc hại, nguy hiểm còn có nguy cơ làm phát sinh rủi ro về tai nạn lao động và trách nhiệm bồi thường nếu sự cố xảy ra. Việc sử dụng điều chuyển như một công cụ xử lý mâu thuẫn nội bộ làm gia tăng tranh chấp, ảnh hưởng đến tâm lý người lao động và làm suy yếu hệ thống quản trị nhân sự.

Về nghiệp vụ của Pháp chế:

Pháp chế cần kiểm soát chặt chẽ quy định của nội quy lao động về lý do tạm thời điều chuyển người lao động sang làm công việc khác, đảm bảo có căn cứ rõ ràng về nhu cầu sản xuất và tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật. Đặc biệt, khuyên cáo bộ phận nhân sự phải rà soát tính phù hợp của công việc mới với trình độ, sức khỏe của người lao động và yêu cầu đào tạo, an toàn lao động trước khi bố trí làm việc. Khi phát hiện có hành vi điều chuyển công việc để xử lý mâu thuẫn nội bộ, Pháp chế phải cảnh báo rõ rủi ro và đề xuất phương án xử lý phù hợp hơn. Đồng thời, cần kiến nghị doanh nghiệp xây dựng quy định cụ thể về điều chuyển lao động, bao gồm điều kiện, trình tự, thời hạn và nghĩa vụ đào tạo, nhằm kiểm soát rủi ro và đảm bảo tuân thủ pháp luật.